รู้จัก “ดาวฤกษ์โฟมัลฮอต” กันหรือยัง ถ้ายังเรามีคำตอบ

บางคนนั้นอาจจะไม่เคยที่จะได้ยินชื่อของดาวที่เรียกกันว่า “ดาวฤกษ์โฟมัลฮอต” กันด้วยซ่ำ สงสัยกันไหมว่าเจ้าดาวนี้คือดาวอะไรแล้วมาจากไหน ถ้ายังวันนี้ผู้เขียนมีคำตอบมาให้ มาทำความรู้จักกับดาวฤกษ์โฟมัลฮอตกันเลย

โฟมัลฮอต หรือในภาษาอังกฤษนั้นเขียนว่า Fomalhaut หรือ อัลฟ้าปลาใต้ เป็นหนึ่งบในดาวฤกษ์ที่สว่างไสวที่สุดในกลุ่มดาวปลาใต้ และยังเป็นหนึ่งในบรรดาดาวฤกษ์ที่สว่างไสวที่สุดบนท้องฟ้าอีกด้วย หากอยู่ในวีกโลกเหนือนั้น จะสามารถที่จะมองเห็นดาวโฟมัลฮอตได้ในทางเกือบขอบฟ้าด้านทิศใต้ในช่วงเย็นของต้นฤดูหนาว ใกล้กับเส้นละติจูด 50˚ เหนือ ดาวดวงนี้นั้นจะตกลับขอบฟ้าเมื่อดาวซิริอุสนั้นได้ปรากฎขึ้น และดาวโฟมัลฮตนั้นจะไม่ปรากฎขึ้นอีกจนกว่าดาวปาริชาต หรือ Antares จะตกจากขอบฟ้าไป

สำหรับชื่อดาว “โฟมัลฮอต” นั้น มีความหมายว่าปากวาฬ ซึ่งมาจากคำในภาษาอารบิก ดาวฤกษ์ดวงนี้นั้นจัดได้ว่าเป็นดาวฤกษ์ในลำดับ A ในแถบของลำดับหลัก ซึ่งดาวดวงนี้นั้นจะอยู่ห่างจากโลกไปประมาณ 25 ปีแสง ถือว่าเป็นดาวฤกษ์แบบคล้ายเวกา ซึ่งสามารถที่จะแผ่รังสีอินฟราเรดออกมาจำนวนมากได้ นั้นก็บ่งชี้ว่าดาวดวงนี้นั้นยังมีแผ่นจานฝุ่นล้อมรอบตัวมันอีกด้วย

ดาวโฟมัลฮอตเป็นดาวฤกษ์สำคัญดวงหนึ่งของการศึกษาดาวเคราะห์นอกระบบอีกด้วย เนื่องจากมันนั้นเป็นระบบดาวฤกษ์แห่งแรกที่มีดาวเคราะห์นอกระบบ อย่างดาวโฟมัลฮอต บี โคจรอยู่โดยรอบ  ซึ่งมีการถูกถ่ายภาพไว้ได้ในช่วงระยะเวลาที่คลื่นตานั้นสามารถที่จะมองเห็นอีกด้วย ภาพนี้นั้นได้ถูกตีพิมพ์ลงในวารสาร Science เมื่อเดือนพฤศจิกายน ค.ศ.2008

แต่ก็ได้มีการออกมาพูดถึงในประเด็นที่ว่า ดาวเคราะห์ชนิดนี้นั้นได้หายไป หรือว่ามันนั้นอาจจะไม่มีอยู่จริง

เมื่อเร็วๆนี้ ทีมนักดาราศาสตร์จากมหาวิทยาลัยแอริโซนาในประเทศสหรัฐอเมริกานั้น ได้ทำการรายงานว่า ดาวเคราะห์ นอกระบบที่มีชื่อว่า โฟมัลฮอต บี ( Fomalhaut b) นั้น ที่ได้ทำการโคจรรอบดาวฤกษ์โฟมัลฮอต อาจจะไม่เคยมีอยู่จริง เพราะสิ่งที่นักดาราศาสตร์ในกลุ่มแรกนั้นพบเห็นอาจที่จะเป็นเพียงฝุ่นก้อนใหญ่จาก 2 วัตถุน้ำแข็งที่มีการชนกันก็เป็นได้

เพราะสิ่งที่นักวิทยาศาสตร์เคยเชื่อว่าเป็นดาว เคราะห์นอกระบบสุริยะของเราอย่าง โฟมัลฮอตบีนั้น ในขณะนี้ดูเหมือนว่า มันจะได้หายไปจากการมองเห็นแล้ว นับตั้งแต่ในปี พ.ศ. 2551 ที่นักดาราศาสตร์จากองค์การอย่างนาซานั้นได้มีการรายงานการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบ อย่าง โฟมัลฮอต บี จากภาพรวมแสงที่มองเห็นดาวเคราะห์ที่สามารถจะโคจรรอบดาวฤกษ์อื่นๆ   การศึกษาใหม่นั้นได้ทำการวิเคราะห์ข้อมูลอย่รางถาวรที่กล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิล เก็บไว้ เกี่ยวกับระบบดาวโฟมัลฮอต ข้อมูลเหล่านั้นได้เผยแพร่ลักษณะในหลายๆอย่างที่ทำให้เรานั้นได้รู้ว่าขนาดของวัตถุที่มีความเท่ากับดาวเคราะห์ หรือโฟมัลฮอต บี นั้น อาจจะไม่เคยที่จะปรากฏมาตั้งแต่แรกอยู่แล้ว แต่ถ้าการไม่มีอยู่ตั้งแต่แรกของดาวเคราะห์โฟมัลฮอต บีนั้น กลับกลายเป็นการชนกันของ 2 วัตถุน้ำแข็ง ดังกล่าวนั้นก็นับได้ว่าเป็นปรากฎการณ์ที่เรียกได้ว่าหายากมาๆอีกเช่นกัน นักวิทยาศาสตร์และนักดาราศาสตร์นั้นต่างมองว่า ระบบของดาวโฟมัลฮอตนั้นเปรียบเสมือนห้องปฏิบัติการทดสอบขันสุดยอดสำหรับแนวคิดทั้งหมด ที่เกี่ยวกับวิธีการที่ดาวเคราะห์นอกระบบและระบบดาววิวัฒนาการขึ้นมา

เป็นยังไงกันบ้างสำหรับเรื่องราวของดาวโฟมัลฮอต  เรียกได้ว่าเป็นที่หน้าแปลกใจอยู่ไม่น้อยสำหรับการปรากฎขึ้นและการหายไปของดาวดวงนี้ แต่ก็อย่างที่รู้กันบนอวกาศของเรานั้นยังมีเรื่องแปลกๆต่างๆที่สามารถจะเกิดขึ้นได้อีกมากมาย ใครจะไปรู้ว่านอกโลกนั้นนอกจากที่มนุษย์ได้ทำการสำรวจแล้วยังมีอะไรอีก